[{"@context":"https:\/\/schema.org\/","@type":"Article","@id":"https:\/\/www.kuru.cz\/jak-vznikaji-hory-a-pohori\/#Article","mainEntityOfPage":"https:\/\/www.kuru.cz\/jak-vznikaji-hory-a-pohori\/","headline":"Jak vznikaj\u00ed hory a poho\u0159\u00ed","name":"Jak vznikaj\u00ed hory a poho\u0159\u00ed","description":"Na&Aring;&iexcl;e planeta je prakticky zbr&Atilde;&iexcl;zd&Auml;&#8250;na nejr&Aring;&macr;zn&Auml;&#8250;j&Aring;&iexcl;&Atilde;&shy;mi kopci, ale i vysok&Atilde;&frac12;mi poho&Aring;&#8482;&Atilde;&shy;mi. Nenajdeme kontinent, na n&Auml;&#8250;m&Aring;&frac34; by se nevyskytovaly. V&Auml;&#8250;t&Aring;&iexcl;inou se v&Aring;&iexcl;ak jedn&Atilde;&iexcl; o velmi star&Atilde;&copy; struktury, tak&Aring;&frac34;e mnohdy ani nep&Aring;&#8482;em&Atilde;&frac12;&Aring;&iexcl;l&Atilde;&shy;me&hellip;","datePublished":"2022-12-28","dateModified":"2023-09-28","author":{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.kuru.cz\/author\/#Person","name":"","url":"https:\/\/www.kuru.cz\/author\/","identifier":1,"image":{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/4860d213c5bedfa07ff2b166ff7b069759f9dbf79eae813578c75f9f8cb939b7?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/4860d213c5bedfa07ff2b166ff7b069759f9dbf79eae813578c75f9f8cb939b7?s=96&d=mm&r=g","height":96,"width":96}},"publisher":{"@type":"Organization","name":"kuru.cz","logo":{"@type":"ImageObject","@id":"\/logo.png","url":"\/logo.png","width":600,"height":60}},"image":{"@type":"ImageObject","@id":"https:\/\/www.kuru.cz\/wp-content\/uploads\/hory1.jpg","url":"https:\/\/www.kuru.cz\/wp-content\/uploads\/hory1.jpg","height":0,"width":0},"url":"https:\/\/www.kuru.cz\/jak-vznikaji-hory-a-pohori\/","about":["V\u011bda"],"wordCount":734,"articleBody":"Na&Aring;&iexcl;e planeta je prakticky zbr&Atilde;&iexcl;zd&Auml;&#8250;na nejr&Aring;&macr;zn&Auml;&#8250;j&Aring;&iexcl;&Atilde;&shy;mi kopci, ale i vysok&Atilde;&frac12;mi poho&Aring;&#8482;&Atilde;&shy;mi. Nenajdeme kontinent, na n&Auml;&#8250;m&Aring;&frac34; by se nevyskytovaly. V&Auml;&#8250;t&Aring;&iexcl;inou se v&Aring;&iexcl;ak jedn&Atilde;&iexcl; o velmi star&Atilde;&copy; struktury, tak&Aring;&frac34;e mnohdy ani nep&Aring;&#8482;em&Atilde;&frac12;&Aring;&iexcl;l&Atilde;&shy;me nad t&Atilde;&shy;m, jak v&Aring;&macr;bec vznikly, a bereme je jen jako p&Aring;&#8482;irozenou sou&Auml;&Atilde;&iexcl;st krajiny. A to je &Aring;&iexcl;koda, nebo&Aring;&yen; tyto procesy jsou pom&Auml;&#8250;rn&Auml;&#8250; fascinuj&Atilde;&shy;c&Atilde;&shy;.&Acirc;&nbsp;&Acirc;&nbsp;V&Acirc;&nbsp;podstat&Auml;&#8250; existuj&Atilde;&shy; dva zp&Aring;&macr;soby, jak mohou poho&Aring;&#8482;&Atilde;&shy; vzniknout. Oba jsou velmi rychl&Atilde;&copy;, a v&Acirc;&nbsp;sou&Auml;asn&Atilde;&copy; dob&Auml;&#8250; se s&Acirc;&nbsp;nimi ji&Aring;&frac34; prakticky nesetk&Atilde;&iexcl;me, nebo alespo&Aring;&#710; ne v&Acirc;&nbsp;takov&Atilde;&copy; m&Atilde;&shy;&Aring;&#8482;e, v&Acirc;&nbsp;jak&Atilde;&copy; se objevovaly v&Acirc;&nbsp;minulosti.&Acirc;&nbsp;T&Atilde;&shy;m prvn&Atilde;&shy;m je pohyb litosf&Atilde;&copy;rick&Atilde;&frac12;ch desek. Pokud do sebe dv&Auml;&#8250; z&Acirc;&nbsp;nich naraz&Atilde;&shy;, jejich okraje se zdvihnou a vzniknou zpravidla vysok&Atilde;&iexcl; poho&Aring;&#8482;&Atilde;&shy;. Typick&Atilde;&frac12;m p&Aring;&#8482;&Atilde;&shy;kladem jsou zde nejvy&Aring;&iexcl;&Aring;&iexcl;&Atilde;&shy; hory planety, Himal&Atilde;&iexcl;je, kter&Atilde;&copy; vznikly po n&Atilde;&iexcl;razu indick&Atilde;&copy; desky do t&Atilde;&copy; eurasijsk&Atilde;&copy;.&Acirc;&nbsp;&Acirc;&nbsp;Je jasn&Atilde;&copy;, &Aring;&frac34;e takov&Atilde;&frac12;to proces je zna&Auml;n&Auml;&#8250; destruktivn&Atilde;&shy;, a proto bychom m&Auml;&#8250;li b&Atilde;&frac12;t r&Atilde;&iexcl;di, &Aring;&frac34;e k&Acirc;&nbsp;n&Auml;&#8250;mu v&Acirc;&nbsp;sou&Auml;asnosti nedoch&Atilde;&iexcl;z&Atilde;&shy;. Jeho v&Atilde;&frac12;sledkem jsou v&Aring;&iexcl;ak prakticky ve&Aring;&iexcl;ker&Atilde;&iexcl; vysok&Atilde;&iexcl; poho&Aring;&#8482;&Atilde;&shy;, v&Auml;etn&Auml;&#8250; t&Auml;&#8250;ch pob&Aring;&#8482;e&Aring;&frac34;n&Atilde;&shy;ch. Litosf&Atilde;&copy;rick&Atilde;&copy; desky nejsou toti&Aring;&frac34; jen pevniny, n&Atilde;&frac12;br&Aring;&frac34; tak&Atilde;&copy; dna mo&Aring;&#8482;&Atilde;&shy;. A i ta se mohou srazit s&Acirc;&nbsp;pevninou, co&Aring;&frac34; vytvo&Aring;&#8482;ilo poho&Aring;&#8482;&Atilde;&shy; na z&Atilde;&iexcl;padn&Atilde;&shy;m pob&Aring;&#8482;e&Aring;&frac34;&Atilde;&shy; americk&Atilde;&copy;ho kontinentu.&Acirc;&nbsp;Tou druhou mo&Aring;&frac34;nost&Atilde;&shy; je sope&Auml;n&Atilde;&iexcl; &Auml;innost. Zde se dostane pod tlakem magma na povrch, kde p&Aring;&#8482;i sv&Atilde;&copy;m v&Atilde;&frac12;stupu nadzdvihne zemi. V&Atilde;&frac12;sledkem je vznik nov&Atilde;&copy;ho kopce, p&Aring;&#8482;&Atilde;&shy;padn&Auml;&#8250;, pokud je ohnisek v&Atilde;&shy;ce, cel&Atilde;&copy;ho poho&Aring;&#8482;&Atilde;&shy;. V&Acirc;&nbsp;na&Aring;&iexcl;&Atilde;&shy; republice t&Atilde;&shy;mto zp&Aring;&macr;sobem vzniklo nap&Aring;&#8482;&Atilde;&shy;klad &Auml;&#338;esk&Atilde;&copy; st&Aring;&#8482;edoho&Aring;&#8482;&Atilde;&shy;. Tento typ pozn&Atilde;&iexcl;me podle vulkanick&Atilde;&frac12;ch hornin, kter&Atilde;&copy; zde nalezneme.&Acirc;&nbsp;Jak u&Aring;&frac34; bylo &Aring;&#8482;e&Auml;eno, v&Acirc;&nbsp;sou&Auml;asn&Atilde;&copy; dob&Auml;&#8250; se tyto ud&Atilde;&iexcl;losti v&Acirc;&nbsp;takov&Atilde;&copy;m rozsahu, jako v&Acirc;&nbsp;minulosti, ned&Auml;&#8250;j&Atilde;&shy;. A ani tehdy se nejednalo o b&Auml;&#8250;&Aring;&frac34;nou z&Atilde;&iexcl;le&Aring;&frac34;itost. Ne&Aring;&frac34; se zformovaly dne&Aring;&iexcl;n&Atilde;&shy; kopce a poho&Aring;&#8482;&Atilde;&shy; do podoby, jak&Atilde;&copy; je zn&Atilde;&iexcl;me dnes, uplynuly miliony let. A a&Auml;koliv to z&Acirc;&nbsp;geologick&Atilde;&copy;ho hlediska nen&Atilde;&shy; a&Aring;&frac34; tak dlouho, z&Acirc;&nbsp;lidsk&Atilde;&copy;ho pohledu jde o nep&Aring;&#8482;edstaviteln&Auml;&#8250; dlouhou dobu. A to si uv&Auml;&#8250;domuje jen m&Atilde;&iexcl;lokdo.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                        4.3\/5 - (7 votes)        "},{"@context":"https:\/\/schema.org\/","@type":"BreadcrumbList","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Jak vznikaj\u00ed hory a poho\u0159\u00ed","item":"https:\/\/www.kuru.cz\/jak-vznikaji-hory-a-pohori\/#breadcrumbitem"}]}]